Oranje wijn: wat is het en hoe wordt het gemaakt?

Oranje wijn is een wijn die gemaakt wordt van witte druiven, maar op een manier die lijkt op de productiemethode van rode wijn. Bij oranje wijn worden de schillen van de druiven niet verwijderd na het persen en blijven ze tijdens het fermentatieproces in contact met het druivensap. Dit resulteert in een wijn met een rijkere smaak en een amberkleurige tint. 

De geschiedenis van oranje wijn gaat terug tot de oudheid, waarbij de productiemethode voornamelijk werd gebruikt in Georgië. Tegenwoordig wordt oranje wijn steeds populairder en is het een gewilde keuze voor wijnliefhebbers die op zoek zijn naar iets nieuws in de wereld van wijn. Oranje wijn wordt ook wel op z'n Engels orange wine genoemd.

Oranje wijn met oranje bloemen

Belangrijkste punten uit dit artikel

  • Oranje wijn wordt gemaakt van witte druiven, maar op een manier die lijkt op de productiemethode van rode wijn.
  • Het fermentatieproces met de schillen van de druiven zorgt voor een rijkere smaak en een amberkleurige tint.
  • Oranje wijn heeft een lange geschiedenis met een oorsprong in Georgië en wordt steeds populairder.

Wat is oranje wijn?

Oranje wijn is een wijn die wordt gemaakt van witte druiven met schilinweking. Dit betekent dat de schillen van de druiven, die normaal gesproken worden verwijderd voordat het sap wordt gefermenteerd, in contact blijven met het sap tijdens het fermentatieproces. De schillen van de druiven bevatten kleurstoffen, waardoor de wijn zijn kenmerkende oranje kleur krijgt en eveneens een complexere smaak. 

De kleur van oranje wijn kan variëren van licht oranje tot diep oranje en zelfs amberkleurig. Dit hangt af van de duur van de schilinweking en de gebruikte druivensoorten. Over het algemeen hebben oranje wijnen een vollere body dan witte wijnen, maar zijn ze lichter dan rode wijnen.

Net als bij rode wijn, worden de schillen, pitten en stelen van de druiven gebruikt tijdens het fermentatieproces. Hierdoor krijgt de wijn meer tannines dan witte wijn, maar minder tannines dan rode wijn. Het resultaat is een wijn met een unieke smaak die zowel fruitig als kruidig kan zijn.

Oranje wijn wordt steeds populairder onder wijnliefhebbers vanwege de complexe smaak en de veelzijdigheid bij het combineren met eten. Het kan worden geserveerd als aperitief, maar past ook goed bij verschillende soorten kaas, vis en vleesgerechten.

Waar komt oranje wijn vandaan?

Oranje wijn is een oude manier van wijn maken die duizenden jaren geleden in Georgië is ontstaan. Bij deze manier van wijn maken rijpt de wijn niet in houten vaten, maar in grote aardewerken amforen die in de grond begraven zijn. Ze hebben een opening boven de grond. Deze amforen worden qvevri genoemd. Het gebruik van deze qvevri's is een belangrijk onderdeel van de Georgische cultuur en traditie.

Georgië en Qvevri

In Georgië wordt al duizenden jaren wijn gemaakt met behulp van qvevri's. De Georgiërs hebben deze manier van wijn maken geperfectioneerd en het is dan ook niet verwonderlijk dat deze methode van wijn maken nog steeds wordt toegepast. Qvevri's zijn grote, ei-vormige amforen zonder handgrepen. De grootte kan variëren, maar de meest gebruikelijke is 800 liter. De wijn wordt meestal 5 tot 6 maanden bewaard in deze amforen waarna de wijn gedecanteerd en gebotteld wordt. Het gebruik van qvevri's is zo belangrijk voor de Georgiërs dat het zelfs is opgenomen in de UNESCO-lijst van immaterieel cultureel erfgoed. Deze methode en het maken van oranje wijn zie je vooral in de Kakheti-streek.

Georgische Qvevri amforen in de grond

Josko Gravner en Friuli-Venezia Giulia

In de jaren negentig van de vorige eeuw begon de Italiaanse wijnmaker Josko Gravner met het maken van oranje wijn. Gravner wordt ook wel gezien als een pionier in de wereld van natuurlijke wijnen. Hij ontdekte dat het gebruik van qvevri's de wijn een unieke smaak en kleur gaf. Gravner zorgde voor een ware "amber revolution" in de wijnwereld en inspireerde veel andere wijnmakers om oranje wijn te gaan maken. Tegenwoordig wordt er ook in Friuli-Venezia Giulia in Italië oranje wijn gemaakt met behulp van qvevri's.

Hoe wordt oranje wijn gemaakt?

Oranje wijn wordt geproduceerd door het sap van witte druiven te laten weken en fermenteren op de schillen, pitten en stelen. Dit proces wordt ook wel schilcontact genoemd. Hierdoor krijgt de wijn zijn oranje kleur en ontwikkelt hij tannines uit de druivenschillen. Het schilcontact kan variëren van enkele dagen tot enkele maanden, afhankelijk van de gewenste smaak en kleur van de wijn. Tijdens het schilcontact vindt ook de fermentatie plaats. Dit is het proces waarbij de suikers in het druivensap worden omgezet in alcohol. De temperatuur en duur van de fermentatie kunnen variëren en hebben invloed op de smaak en het karakter van de wijn. Sommige wijnmakers kiezen ervoor om de fermentatie spontaan te laten plaatsvinden met behulp van natuurlijke gisten, terwijl anderen specifieke gisten toevoegen om de fermentatie te controleren.

Na de fermentatie wordt de wijn gerijpt in vaten, cementen tanks of de traditionele Georgische qvevri's. Tijdens deze rijping ontwikkelt de wijn zich verder. De duur van de rijping kan variëren van enkele maanden tot enkele jaren, afhankelijk van de wijnmaker en de gewenste smaak. Na de rijping wordt de wijn gebotteld en kan deze nog verder rijpen op de fles.

Oranje wijn kan verschillende smaken hebben, afhankelijk van de druivensoort, het schilcontact, de fermentatie en de rijping. Over het algemeen hebben oranje wijnen een vollere smaak dan witte wijnen, vanwege de tannines uit de druivenschillen. Deze tannines kunnen een drogend effect hebben op de mond en zorgen voor een langere afdronk. De kleur van oranje wijn kan variëren van licht amber tot diep oranje, afhankelijk van het schilcontact en de oxidatie tijdens de rijping.

Oranje wijn kan worden gerijpt in verschillende soorten vaten, zoals eiken of cement. Elk type vat heeft zijn eigen invloed op de smaak en het karakter van de wijn. Zo kan eikenhout zorgen voor een vanilleachtige smaak, terwijl cementen tanks de wijn een minerale toon kunnen geven.

Al met al is het productieproces van oranje wijn een ambachtelijk proces waarbij de wijnmaker veel aandacht besteedt aan de keuze van druiven, fermentatie, rijping en botteling. Het resultaat is een wijn met een unieke smaak en kleur die steeds meer populariteit geniet onder wijnliefhebbers.

Qvevri amfora uit Georgië

Hoe smaakt oranje wijn?

De smaak van oranje wijn is anders dan die van witte of rode wijn. De kleur van oranje wijn kan variëren van goudgeel tot amberkleurig. De smaak van oranje wijn is vaak complex en rijk, met tonen van honing, noten, kruiden en citrus. De smaak kan ook verschillen afhankelijk van de gebruikte druivenrassen en de manier waarop de wijn gemaakt is.

Oranje wijn heeft vaak een hoger tanninegehalte, wat zorgt voor een stevige structuur en een licht bittere smaak. Tannines zijn stoffen die van nature voorkomen in de schil, pitten en steeltjes van druiven. Ze geven de wijn structuur en dragen bij aan de complexiteit van de wijn. 

Oranje wijn: geen rosé!

Hoewel zowel oranje wijn als rosé er aantrekkelijk uitzien voor een ontspannen middag op het terras, verschillen ze aanzienlijk in productiemethoden en smaakprofielen. Rosé wordt gemaakt van blauwe druiven en ondergaat een korte maceratieperiode waarbij de schillen en pitten vaak snel van het druivensap worden gescheiden. In tegenstelling tot rosé wordt oranje wijn gemaakt van witte druiven, waarbij de schillen en pitten gedurende een langere periode in het sap blijven weken. Oranje wijn mag zeker niet worden verward met een rosé wijn, want hij onderscheidt zich door zijn robuuste smaakprofiel en is niet de typische lichte wijn voor een zonnig terras!

Wat eet je bij oranje wijn?

Oranje wijn heeft vaak een karakteristieke, volle smaak en een relatief hoog tanninegehalte voor een witte wijn. Het is daarom een goede wijn om te combineren met vollere en krachtige gerechten. Oranje wijn past bijvoorbeeld goed bij gerechten met rood vlees of gerechten met wild, zoals wild zwijn of hert. Ook past het goed bij gevogelte. Aziatische gerechten met uitgesproken smaken, zoals curry's, passen ook goed bij oranje wijn. Denk bijvoorbeeld aan gerechten met kimchi, sojasaus of chili. Ook sushi kan goed gecombineerd worden met oranje wijn.

Vettige visgerechten, zoals zalm, passen minder goed bij oranje wijn. Het kan de smaak van de wijn overheersen. Bij visgerechten past witte wijn vaak beter met een lager tanninegehalte. Denk bijvoorbeeld aan een Chardonnay.

Oranje wijn bij eten

Oranje wijn wereldwijd

Oranje wijn wint wereldwijd aan populariteit. Oranje wijn wordt gezien als een natuurlijk proces van wijnmaken en past daarom perfect bij de opkomst van natuurwijnen. De prachtige oranje of amberachtige kleur spreekt ook veel mensen aan. Er komen ook steeds vaker mooie oranje wijnen op de markt. 

Oranje wijn in Europa

De oorsprong van oranje wijn ligt in Georgië, waar het al eeuwenlang wordt geproduceerd. Later is het geherintroduceerd in onder andere Italië en Slovenië. Tegenwoordig wordt het ook geproduceerd in andere Europese landen zoals Frankrijk en Oostenrijk. Oranje wijn wordt vaak gerijpt in vaten, wat bijdraagt aan de complexiteit en smaak van de wijn.

Oranje wijn in de Nieuwe Wereld

Oranje wijn is ook steeds populairder aan het worden in de Nieuwe Wereld, met name in New York, Californië, Zuid-Afrika en Australië. De wijn wordt hier vaak geproduceerd met een modernere twist, waarbij de wijnmakers experimenteren met verschillende druivensoorten en productiemethoden. Sowieso beleven natuurwijnen hier een groei in populariteit, waardoor wijnmakers hier steeds vaker mee gaan experimenteren. In de Nieuwe Wereld is dit ook eenvoudiger, omdat er minder regels en wetten zijn voor wijnmakers om aan te voldoen. Ook zijn hier minder eeuwenoude tradities, wat experimenteren met nieuwe wijnstijlen een stuk makkelijker maakt.

Belangrijke druivenrassen voor oranje wijn

Oranje wijn wordt gemaakt van witte druiven die op dezelfde manier worden behandeld als blauwe druiven voor rode wijn. Het gebruik van verschillende druivenrassen kan de smaak en kleur van de wijn beïnvloeden. Over het algemeen zijn er veel verschillende druivenrassen die kunnen worden gebruikt om oranje wijn te maken. De keuze van het druivenras kan afhangen van de regio waar de wijn wordt gemaakt en de voorkeur van de wijnmaker.

Een van de meest voorkomende druivenrassen voor oranje wijn is de Rkatsiteli. Deze druif wordt vaak gebruikt in Georgië, waar oranje wijn een lange traditie heeft. Daarnaast zie je vaak dat de Rkatsiteli en Kisi als blend in een oranje wijn worden gebruikt. In Italië worden voornamelijk de Sauvignon Vert (Friulano), Ribolla Gialla, en Pinot Grigio gebruikt. In de Jura wordt er bijvoorbeeld van Savagnin de bekende Vin Jaune gemaakt, een oranje wijn met een oxidatieve stijl die wat wegheeft van Sherry. 

Conclusie

Oranje wijn is een type wijn dat wordt gemaakt van witte druiven, maar op dezelfde manier wordt geproduceerd als rode wijn. Door het langdurige contact met de druivenschillen krijgt de wijn zijn kenmerkende oranje of amberkleurige tint. Het resultaat is een wijn met een rijkere smaak en meer tannines dan een gewone witte wijn.

Hoewel oranje wijn steeds populairder wordt, is het niet voor iedereen weggelegd. De smaak is vaak wat complexer en de tannines kunnen soms wat overheersend zijn. Het is een leuke wijn om met gerechten te combineren. Ben je op zoek naar een leuke wijn-pairing bij een bepaald gerecht? Probeer dan eens een oranje wijn!

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen oranje wijn en rosé?

Oranje wijn wordt gemaakt van witte druiven die op dezelfde manier worden gefermenteerd als rode wijn. Hierdoor krijgt de wijn zijn kenmerkende oranje kleur en een complexere smaak dan rosé. Rosé wordt gemaakt van rode druiven waarbij de schillen maar kort in contact blijven met het sap. De smaak is eveneens compleet anders en niet te vergelijken met elkaar.

Hoe smaakt oranje wijn?

Oranje wijn heeft een complexe smaak die kan variëren van fruitig en bloemig tot aards en kruidig. De smaak is afhankelijk van de gebruikte druivensoorten, de productiemethode en de rijping.

Waarom is oranje wijn oranje?

Oranje wijn is oranje van kleur omdat de schillen van de witte druiven meegisten met het sap tijdens de fermentatie. Hierdoor krijgt de wijn zijn kenmerkende kleur en een complexere smaak dan witte wijn.

Hoe drink je oranje wijn?

Oranje wijn kan het beste worden geserveerd op kamertemperatuur of licht gekoeld. Het is aan te raden om de wijn eerst te decanteren om de smaken en aroma's beter tot hun recht te laten komen.

Is oranje wijn natuurwijn?

Oranje wijn kan zowel natuurlijk als conventioneel worden geproduceerd. Natuurlijke oranje wijn wordt gemaakt zonder toevoeging van chemicaliën en met minimale interventie tijdens het productieproces.

Waar kan ik oranje wijn kopen?

Oranje wijn is verkrijgbaar bij gespecialiseerde wijnwinkels en online. Enkele bekende producenten zijn Bedoba, Radikon, Gravner en La Stoppa.